Maagklachten
H. pylori eradicatie
Samenvatting van de NHG-Standaard Maagklachten (M36): testindicaties en testkeuze voor Helicobacter pylori, het eradicatieschema (10 dagen triple therapie), vervolgbeleid en controletest.
Deze pagina is een medische samenvatting van de NHG-Standaard Maagklachten.
Op basis van regionale samenwerkingsafspraken kan worden afgeweken van de
keuze of gebruiksduur van de antibiotica. Gebruik lokaal protocol en klinisch
oordeel.
Kernpunten
- Helicobacter pylori is een veelvoorkomende oorzaak van een ulcus pepticum; eradicatie geneest ulcera en voorkomt recidieven.
- Een eradicatiebehandeling bestaat uit twee antibiotica plus een PPI in
dubbele dosering, gedurende
10 dagen. - Bij eradicatie is esomeprazol de PPI van 1ᵉ keus (effect onafhankelijk van CYP2C19-variaties).
- Geef aansluitend nog
4 wekeneen PPI in enkele dosering om een mogelijk ulcus te laten genezen. - Controleer het resultaat met een H. pylori-test
2 wekenna het stoppen van de PPI. - Bij falen (positieve controletest): tweede kuur na overleg met mdl-arts of arts-microbioloog; start geen blinde tweede kuur.
- Therapeutisch doel:
- eradicatie van H. pylori en daarmee genezing van een ulcus en preventie van recidieven.
- verlichting van maagklachten en, op langere termijn, een verlaagde kans op maagcarcinoom.
Diagnostiek
Indicaties voor een H. pylori-test
- patiënten afkomstig uit mediterrane landen, Oost-Europa, Midden-Oosten, Azië, Afrika, Midden- en Zuid-Amerika
- voorafgaand aan de start van een PPI bij een eerste episode van maagklachten
- persisterende of recidiverende klachten bij onbekende H. pylori-status
- endoscopisch aangetoond ulcus ventriculi zonder kweek uit biopt
- controle na een eradicatiebehandeling
Testkeuze en stopintervallen
De fecestest (fecale antigeentest) heeft de voorkeur. Zorg dat zuurremmers en antibiotica de uitslag niet vertroebelen:
4 wekengeen antibioticum2 wekengeen PPI1 daggeen H₂-antagonist
Verricht de controletest na eradicatie pas
2 weken na het stoppen van de
PPI. Behandel klachten in de tussentijd met een antacidum, mucosaprotectivum of
H₂-antagonist; een PPI vlak vóór de test maakt de uitslag onbetrouwbaar
(fout-negatief).Behandeling
Selecteer het juiste schema op basis van een eventuele penicillineallergie en of het een eerste of vervolgkuur betreft.
Eradicatieschema (10 dagen)
| Middel | Dosering |
|---|---|
| Esomeprazol | 2 dd 20 mg |
| Amoxicilline | 2 dd 1000 mg |
| Claritromycine | 2 dd 500 mg |
Bij penicillineallergie: vervang amoxicilline door metronidazol
3 dd 500 mg.
Vervolgbeleid
- geef aansluitend
4 wekenesomeprazol1 dd 20 mg - verricht
2 wekenna het stoppen van de esomeprazol een controletest op H. pylori - bij een positieve controletest is een tweede kuur geïndiceerd: overleg met een mdl-arts of arts-microbioloog (regionale resistentie, kweekmogelijkheid), of volg de regionale samenwerkingsafspraken
Eradicatie is bewezen effectief bij ulcera (genezing en recidiefpreventie).
Bij functionele maagklachten is het effect beperkt en pas op langere termijn
(> 1 jaar) zichtbaar; bij gastro-oesofageale refluxziekte is er geen effect.
Controles
- controletest
2 wekenna het stoppen van de PPI (zie hierboven) - behandel tussentijdse klachten met een antacidum, mucosaprotectivum of H₂-antagonist
- overleg bij een persisterende infectie met een arts-microbioloog en/of mdl-arts, of volg de regionale samenwerkingsafspraken
Bron
- NHG-Standaard Maagklachten (M36) — gepubliceerd maart 2021, laatste aanpassing april 2025 (tabel h3, eradicatiebehandeling)
- Thuisarts.nl, behandeling tegen de maagbacterie — patiënteninformatie
Ulcus pepticum
Samenvatting van de NHG-Standaard Maagklachten (M36): diagnostiek, oorzaken (H. pylori, NSAID's), behandeling met PPI en eradicatie, controlescopie bij ulcus ventriculi, alarmsymptomen en verwijscriteria.
Pijn
Voorschrijfflow voor acute, neuropathische, chronische en palliatieve pijn op basis van de NHG-Standaard Pijn.