FarmaKaj Logo
Infectieziekten

Casus 4: pneumonie

Practicumcasus over community-acquired pneumonie die niet reageert op amoxicilline, met discussiepunten en notities over antibioticagebruik.

Relevante naslag: Pneumonie

Casus

  • Positie: coassistent huisartsgeneeskunde
  • Huidige medicatie: hydrochloorthiazide 12,5 mg 1 dd, ferrofumaraat 200 mg 2x per week en amoxicilline 500 mg 3 dd
  • Patiënt: mevrouw De Jong
  • Twee dagen geleden gezien met lichte benauwdheid, acuut hoesten met "vies" sputum, koorts en malaise
  • Toen geconcludeerd: pneumonie
  • Behandeling gestart met amoxicilline
  • Vandaag terug op het spreekuur omdat de klachten niet overgaan
  • Patiënt heeft inmiddels 6 tabletten amoxicilline ingenomen

Onderzoek

  • Algemene indruk: matig zieke vrouw
  • Hoest veel
  • Oogt licht dyspnoïsch
  • Koude, bleke vingers
  • Bloeddruk: 134/83 mmHg
  • Pols: 86/min
  • Ademfrequentie: 28/min
  • Saturatie: 96%
  • Temperatuur: 38,6 °C
  • Longauscultatie: rechts basaal bronchiaal ademgeruis met crepitaties en rhonchi
  • Alleen afwijkende bevindingen zijn genoemd; overige bevindingen mogen als normaal worden beschouwd

Werkdiagnose

  • Community-acquired pneumonie, niet reagerend op amoxicilline

Status van de uitwerking in het Word-document

De volgende onderdelen stonden als kop in het document, maar waren nog niet ingevuld:

  • Samenvatting
  • Mogelijkheden
  • Argumentatie
  • Keuze

Afbeeldingen en aanvullende notities staan bij Aantekeningen huidinfecties.

Vragen bij casus 4

De volgende vragen stonden als opdrachten in het document:

  1. Aan welke verwekkers zou je bij deze casus denken?
  2. Welke groepen antibiotica zijn wel werkzaam tegen atypische verwekkers?
  3. Wat is het advies bij zonlichtexpositie en tetracyclines, bijvoorbeeld bij een zonvakantie?
  4. Wat zou het beleid zijn als deze vrouw zwanger was geweest?
  5. Wat is de meest waarschijnlijke veroorzaker van een bronchitis?

Notities over stijging in antibioticagebruik

  • Tussen 2000 en 2018 was er wereldwijd een geschatte stijging van 46% in antibioticagebruik
  • De COVID-19-pandemie zorgde voor afwijkend gebruik
  • Na de pandemie leek het aantal voorgeschreven antibiotica opnieuw toe te nemen
  • In de notities wordt verwezen naar een afbeelding in de presentatie

Mogelijke redenen volgens de notities

  • Klimaatverandering: meer infectieziekten en daardoor meer antibioticagebruik
  • Patiëntgerelateerde factoren: verwachting of wens om antibiotica te krijgen
  • Artsgerelateerde factoren: tijdsdruk, gebrek aan kennis van microbiologie en richtlijnen, arts-patiëntrelatie willen behouden
  • Gezondheidssysteem-gerelateerde factoren: ontbrekende of onduidelijke richtlijnen, beperkte diagnostiek, over-the-counter antibiotica in andere landen, druk van farmaceutische bedrijven, vaccinatiestrategieën en resistente micro-organismen
  • Sociale factoren: demografische en sociaaleconomische determinanten van gezondheid
  • Culturele factoren: visie op ziekte en gezondheid, omgang met onzekerheid en risico en verschillen in gedeelde besluitvorming

Milieuvragen uit het document

De volgende discussievragen stonden zonder uitgewerkt antwoord in het document:

  1. Wat zijn mogelijke directe gevolgen van antibiotica in of op het milieu?
  2. Wat kan jij als arts betekenen om de schadelijke gevolgen van antibiotica in het milieu te verminderen?
Copyright © 2026 Kaj Kowalski